Oploskoffie valt vanaf 2027 onder de EU-ontbossingsverordening
Eén regel in het Publicatieblad zet oploskoffie op dezelfde lijst als de bonen waarvan het wordt gemaakt, een jaar later dan de bonen.
Oploskoffie stond drie jaar buiten de Europese ontbossingswet, terwijl de bonen waarvan het wordt gemaakt er wel onder vielen. Dat veranderde op 17 september 2026, toen het Publicatieblad één nieuwe regel toevoegde aan de productlijst van Verordening (EU) 2023/1115, met ingang van 30 december 2027.
Eén regel, pal onder de vermelding voor bonen
De bijlage noemt de goederen die verplichtingen meebrengen per GS-code en niet in gewone taal. Koffie staat er vanaf het begin in als “0901 Koffie, cafeïnevrije koffie daaronder begrepen, ook indien gebrand; bolsters en schillen, van koffie; koffiesurrogaten die koffie bevatten, ongeacht de mengverhouding”. Gedelegeerde Verordening (EU) 2026/2102 van de Commissie, vastgesteld op 13 juli 2026, schuift daar een tweede koffiecode direct onder: “2101 11 00 Extracten, essences en concentraten, van koffie”. Van kracht sinds 18 september 2026, de dag na publicatie.
Waarom instant koffie er eerst buiten viel
Overweging 6 is opvallend direct over dat gat. Het product wordt omschreven als koffie van gebrande koffiebonen die zijn verwerkt en gedroogd tot poeder of korrels, en gebrande of groene koffie valt wél onder de productomschrijving, het poeder niet, “ondanks de bijdrage ervan aan ontbossing en bosdegradatie”. Dat weglaten leidt volgens dezelfde tekst tot “een versnipperde en onsamenhangende aanpak voor de koffiesector” en kan uitlopen op “verplaatsing in plaats van het wegnemen van het ontbossingsrisico”. Verplaatsing is het scherpe woord: een risico dat opschuift is geen risico dat weg is, beter te zien nu de koffieketen in kaart is gebracht.
Drie data, één schap
Het schema eronder bestaat uit drie data, niet uit één. Verordening (EU) 2025/2650 van 19 december 2025 verschoof de hoofdverplichtingen naar 30 december 2026: de artikelen 3 tot en met 13, 16 tot en met 24 en 26, 31 en 32, waar de zorgvuldigheidsplicht zit. Natuurlijke personen en micro- en kleine ondernemingen die als zodanig vóór 31 december 2024 waren opgericht, krijgen tot 30 juni 2027. Instant koffie krijgt een derde datum, een vol jaar achter de bonen op hetzelfde schap.
Wat er in dezelfde handeling nog meer schoof
Koffie was niet de enige regel die werd aangepast. Drie vermeldingen voor huiden, vellen en leder van runderen, ex 4101, ex 4104 en ex 4107, zijn geschrapt. Bevroren rundertongen, ex 0206 21 00, komen erbij op datzelfde schema van 30 december 2027, omdat verse tongen al gedekt waren. De twee codes voor levende runderen, 0102 21 en 0102 29, gaan op in één ex 0102. Leder is niet voorgoed van tafel: overweging 2 legt huiden en vellen terug bij de algemene evaluatie in 2030. Of de gewassen achter deze lijsten het houden als het klimaat schuift is een andere vraag, en een recent overzicht over robusta nam die uit elkaar.
Waar de hele lijst op rust
Zeven grondstoffen dragen de verordening: runderen, cacao, koffie, oliepalm, rubber, soja en hout. Alles op de productlijst komt van een van die zeven. De definitie die het zware werk doet staat in artikel 2: een bos is land van meer dan 0,5 hectare met bomen hoger dan 5 meter en een kroonbedekking van meer dan 10 %. Landbouwplantages vallen daarbuiten. Wat als ontbossingsvrije koffie geldt, bepaalt die drempel, niet wat er op een pot staat.
De koffie-import in de Unie splitst zich nu over twee GS-codes en twee data. Leg de twee koffieregels onder elkaar en het gat tussen bonen en korrels leest als één jaar: 30 december 2026 tegenover 30 december 2027.
